Παπαηλιού στην Ένωση Διοικητικών Δικαστών: Το κράτος δικαίου στη χώρα μας διέρχεται βαθιά κρίση

Χαιρετισμός του Βουλευτή Αρκαδίας-Τομεάρχη Δικαιοσύνης του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία Γιώργου Παπαηλιού στην τακτική γενική συνέλευση της Ένωσης Διοικητικών Δικαστών, ως εκπρόσωπο του προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία Σωκράτη Φάμελλου.
Η Δικαιοσύνη συνιστά την τρίτη λειτουργία, τον τρίτο πυλώνα του δημοκρατικού πολιτεύματος.

Με την ανεξάρτητη, απροκατάλυπτη και αμερόληπτη κρίση των δικαστικών λειτουργών, διασφαλίζονται τα δικαιώματα των πολιτών, κατοχυρώνεται η εμπιστοσύνη τους προς τους θεσμούς και εν τέλει διατηρούνται η κοινωνική ισορροπία, η κοινωνική συνοχή.

Σε αυτό το πλαίσιο, πρέπει να διασφαλίζεται, ότι ο νόμος δεν επιβάλλεται για την προώθηση συγκεκριμένων συμφερόντων, συνήθως των ισχυρών, και τη δημιουργία εντυπώσεων, μάλιστα με όρους επικαιρότητας.

Και συγχρόνως πρέπει να διασφαλίζεται, ότι (ο νόμος) εφαρμόζεται ισότιμα και δίκαια για όλους, ανεξαρτήτως οικονομικής ισχύος, κοινωνικής θέσης, πολιτικής τοποθέτησης, χωρίς να ευνοούνται οι έχοντες και οι ισχυροί.

Εν τέλει, πρέπει να διασφαλίζεται, ότι η Δικαιοσύνη θα λειτουργεί πραγματικά ως προστάτης των δικαιωμάτων των πολιτών και θεματοφύλακας της δημοκρατικής ομαλότητας.

Όμως όσα συμβαίνουν τα τελευταία χρόνια και έχουν άμεση σχέση με τη λειτουργία του κράτους δικαίου και των θεσμών, είναι εξόχως ανησυχητικά και απαιτούν από όλους στάση ευθύνης.

Και αυτό, διότι το κράτος δικαίου στη χώρα μας διέρχεται μία βαθιά κρίση, που συνεχώς επιτείνεται. Πολλαπλά φαινόμενα, δυσχέρανσης της πρόσβασης όλων των πολιτών ιδίως της περιφέρειας στη Δικαιοσύνη (με το νέο Δικαστικό Χάρτη), αντιθεσμικής υπονόμευσης και παρεμβάσεων από την εκτελεστική εξουσία-την κυβέρνηση και ισχυρούς εξωθεσμικούς παράγοντες και παράλληλα καθυστέρησης στην απονομή της (της δικαιοσύνης), θέτουν υπό αμφισβήτηση το κράτος δικαίου, την ίδια την ποιότητα της Δημοκρατίας.

Η υπόθεση των υποκλοπών, το «έγκλημα» των Τεμπών, με την εξελισσόμενη επιχείρηση συγκάλυψής τους, ο ΟΠΕΚΕΠΕ, το «Ναυάγιο της Πύλου», το περιστατικό στη Χίο με τους 15 νεκρούς μετανάστες, για το οποίο κυβερνητικοί παράγοντες έσπευσαν να αποφανθούν προκαταβολικά και η υπόθεση του θανατηφόρου εργατικού δυστυχήματος της «Βιολάντα» που ακόμη βρίσκεται στο στάδιο της προανάκρισης, αλλά βέβαια με τις δηλώσεις κυβερνητικών παραγόντων ότι όλα ήταν «καλώς καμωμένα» από την εργοδοσία, τίθεται εν αμφιβόλω η διάκριση των εξουσιών, είναι οι κορυφαίες περιπτώσεις υποθέσεων δημοσίου ενδιαφέροντος που αποδεικνύουν «του λόγου το αληθές».

Η αντιμετώπιση της κρίσης απαιτεί την ανάληψη συγκεκριμένων πρωτοβουλιών, με την ενεργό σύμπραξη όλων των εμπλεκομένων -των συλλειτουργών της Δικαιοσύνης.

Είναι καθήκον όλων να προστατεύουν τη θεσμική ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης, στη σημερινή εποχή των μεγάλων προκλήσεων, των αντιθεσμικών πιέσεων, των κοινωνικών ανισοτήτων, μέσω των οποίων δοκιμάζονται οι λειτουργίες του κράτους.

Πρέπει να διασφαλίζεται, ότι οι δικαστικοί λειτουργοί, θα μπορούν να ασκούν τα καθήκοντά τους, χωρίς παρεμβάσεις, με πλήρη ελευθερία και αίσθημα ευθύνης και να προστατεύονται από κάθε μορφή πίεσης, εκβιασμού και εκφοβισμού (Η πειθαρχική αναφορά κατά της προέδρου της Ένωσης Διοικητικών Δικαστών για την έκφραση γνώμης-εν προκειμένω όχι δικαιοδοτικής, είναι χαρακτηριστική περίπτωση).

Η διοικητική δικαιοσύνη καλείται να ελέγχει τη νομιμότητα των πράξεων της διοίκησης και να προστατεύει τα δικαιώματα των πολιτών έναντι κρατικών αυθαιρεσιών.

Σε μια περίοδο που η εμπιστοσύνη των πολιτών προς τους θεσμούς δοκιμάζεται, ο ρόλος των διοικητικών δικαστών γίνεται ακόμη πιο κρίσιμος, δεδομένου μάλιστα, ότι, στην περίπτωση της διοικητικής δικαιοσύνης, η διοίκηση-το κράτος εμπλέκεται άμεσα, αφού στην αντίθετη πλευρά βρίσκονται οι πολίτες που έχουν έννομο συμφέρον.

Οφείλουμε να αποκαταστήσουμε την αξιοπιστία του πολιτικού συστήματος και της Δικαιοσύνης που σήμερα βρίσκονται στα Τάρταρα.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία αναγνωρίζει τα προβλήματα και τις προκλήσεις που οι δικαστικοί λειτουργοί αντιμετωπίζουν.

Είναι ανάγκη να αποκατασταθούν οι αμοιβές τους (ενδεικτικά να επαναφερθούν ο 13ος και 14ος μισθός σε όλο το δημόσιο τομέα), να διατεθούν επαρκείς πόροι για την επιτάχυνση της δικαστικής διαδικασίας χωρίς την ποιοτική υποβάθμισή της, χωρίς τη συρρίκνωση των δικαστικών σχηματισμών και χωρίς την αντικατάσταση της δια ζώσης διαδικασίας, με την εξ αποστάσεως, χωρίς τη φυσική παρουσία των συλλειτουργών της δικαιοσύνης, των μαρτύρων, μόνον με την κατάθεση «ψυχρών» εγγράφων. Τα δικαστήρια δεν είναι παραγωγικές μονάδες, ώστε να λειτουργούν με αμιγώς τεχνικά-τεχνολογικά κριτήρια.

Εξάλλου, επειδή πολύς λόγος γίνεται για την εφαρμογή των νέων τεχνολογιών στη δικαιοσύνη, της τηλεματικής και της τεχνητής νοημοσύνης, χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή, διότι η παρουσία των δικαστών και των γραμματέων στην έδρα εμπεριέχει έναν έντονο συμβολισμό για τους πολίτες και υλοποιεί εν πολλοίς και αυτή καθ’ εαυτή τη λειτουργία της Δικαιοσύνης.

Βάσει αυτών, απαιτείται η πρόσληψη νέων δικαστικών λειτουργών και δικαστικών υπαλλήλων.
Πρέπει να προταχθούν πολιτικές που να ενισχύουν την ανεξαρτησία, και συνακόλουθα την αξιοπιστία της δικαιοσύνης, αλλά και την ποιοτική αναβάθμιση και αποτελεσματικότητα του δικαστικού συστήματος, με διαφάνεια και λογοδοσία.

Προς αυτή την κατεύθυνση μπορεί και πρέπει να λειτουργήσει η προσεχής διαδικασία αναθεώρησης του Συντάγματος.
Μέσω αυτής είναι αναγκαία η αποκοπή του ομφάλιου λώρου της ηγεσίας της δικαιοσύνης από την εκάστοτε κυβέρνηση, με την αλλαγή του τρόπου εκλογής της.

Σε αυτό το πλαίσιο, (και) για την άμβλυνση-την εξαφάνιση οποιασδήποτε υπόνοιας «συναλλαγής» με την εκάστοτε κυβέρνηση, πρέπει να καθιερωθεί νομοθετικά και στη συνέχεια συνταγματικά η παρέλευση ενός εύλογου χρόνου από την αφυπηρέτηση μέχρι την τοποθέτηση δικαστικών λειτουργών σε άλλες δημόσιες θέσεις, ενδεικτικά σε ανεξάρτητες αρχές.

Εν κατακλείδι, ο ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία δεσμεύεται να συνεχίσει το διάλογο με όλες τις δικαστικές ενώσεις, τους δικηγορικούς συλλόγους και τους εκπροσώπους των δικαστικών υπαλλήλων, ώστε όλοι μαζί να εργαστούν από κοινού για την αποκατάσταση του κράτους δικαίου, της ανεξαρτησίας και της αξιοπιστίας της Δικαιοσύνης, και εν προκειμένω της αναβάθμισης της διοικητικής δικαιοσύνης, του κύρους και της αξιοπρέπειας των λειτουργών της.

Είναι σημαντικό, που η Ένωση Διοικητικών Δικαστών παραμένει ενεργός στην υπεράσπιση των αρχών του Κράτους Δικαίου και των δικαιωμάτων.

Η Δικαιοσύνη είναι ένας από τους θεμέλιους λίθους της Δημοκρατίας και η προστασία της είναι ευθύνη όλων μας.